Ponad 70 lat polskiej edukacji i wspólnoty w Leicester
Polska Szkoła Sobotnia im. Świętego Jana Pawła II w Leicester jest jedną z najdłużej działających polskich szkół sobotnich w Wielkiej Brytanii. Od 1954 roku służy polskim dzieciom, rodzinom i całej lokalnej społeczności polonijnej, łącząc edukację z pielęgnowaniem języka, kultury i wartości, które pomagają kolejnym pokoleniom zachować poczucie polskiej tożsamości.
Żeby zrozumieć, czym jest ta szkoła dziś, trzeba cofnąć się do jej początków. A jej początki sięgają jednej z najważniejszych kart historii polskiej emigracji po II wojnie światowej.
Powojenne początki
Historia szkoły jest nierozerwalnie związana z losami polskich żołnierzy i rodzin, którzy po II wojnie światowej pozostali w Wielkiej Brytanii. Wielu z nich walczyło u boku aliantów jako żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, lotnicy RAF-u oraz uczestnicy kampanii wojennych we Włoszech, Francji, Belgii i Holandii.
Po wojnie wielu Polaków nie mogło wrócić do ojczyzny znajdującej się pod kontrolą komunistyczną. Osiedlając się w Leicester, budowali nowe życie oraz polską wspólnotę opartą na wierze, tradycji i wzajemnym wsparciu. Gdy pojawiły się dzieci, naturalną potrzebą stało się stworzenie szkoły, w której mogłyby poznawać język polski, historię i kulturę swoich rodziców.
Założenie szkoły w 1954 roku
Początki szkoły sięgają 1954 roku, kiedy Zarząd Koła Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w Leicester, w skład którego wchodzili panowie Hołyński, Kidacki, Szaja i Adamowicz, podjął decyzję o utworzeniu polskiej szkoły dla dzieci polskich rodzin mieszkających w Leicester.
Realizację tego przedsięwzięcia powierzono panu Kidackiemu. Zadanie nie było łatwe. Trzeba było uzyskać odpowiednie pozwolenia, znaleźć budynek oraz skompletować kadrę nauczycielską. Dzięki zaangażowaniu i determinacji wielu osób udało się jednak pokonać wszystkie trudności.
Szkoła rozpoczęła działalność jako Polska Szkoła Sobotnia im. Generała Leopolda Okulickiego. Pierwszym kierownikiem szkoły został Franciszek Bejnar-Bojnarowicz, a pierwszym przewodniczącym Komitetu Rodzicielskiego Leszek Kusztelan.
Pierwsze zajęcia odbywały się w budynku Medway School. Celem szkoły było zapewnienie dzieciom polskich emigrantów możliwości nauki języka polskiego, historii, geografii oraz tradycji narodowych.
Od początku szkoła była tworzona społecznie. Nauczycielami byli rodzice, absolwenci polskich uczelni, byli żołnierze oraz wolontariusze, którzy poświęcali swój czas, aby kolejne pokolenia nie utraciły więzi z polskim dziedzictwem.
Po dziesięciu latach działalności, 16 czerwca 1964 roku, szkoła stała się samodzielną społeczną instytucją służącą całej polskiej społeczności w Leicester.
Polska Macierz Szkolna
Od wielu lat szkoła współpracuje z Polską Macierzą Szkolną w Wielkiej Brytanii. Organizacja ta wspiera polskie szkoły sobotnie poprzez szkolenia nauczycieli, przygotowywanie materiałów edukacyjnych, organizację konkursów oraz wspieranie uczniów przygotowujących się do egzaminów z języka polskiego.
Dzięki działalności Polskiej Macierzy Szkolnej kolejne pokolenia dzieci wychowujących się poza granicami Polski mogą rozwijać znajomość języka ojczystego oraz pogłębiać wiedzę o historii i kulturze Polski.
Kolejne pokolenia uczniów
Przez dziesięciolecia szkoła stała się ważnym centrum życia polonijnego w Leicester. Organizowano akademie patriotyczne, uroczystości z okazji Święta Niepodległości i Święta Konstytucji 3 Maja, jasełka bożonarodzeniowe, konkursy recytatorskie oraz wydarzenia integrujące polskie rodziny.
Dla wielu dzieci szkoła była miejscem, w którym mogły nie tylko uczyć się języka polskiego, ale również poznawać historię swojej rodziny i budować poczucie przynależności do polskiej wspólnoty.
Uczniowie uczestniczyli w licznych uroczystościach religijnych, patriotycznych i kulturalnych, które pomagały pielęgnować polskie tradycje oraz pamięć historyczną.
Lata 1960–2000, kolejne pokolenia, ta sama misja
W Leicester działały równolegle dwie polskie szkoły sobotnie. Jedna funkcjonowała pod patronatem Stowarzyszenia Polskich Kombatantów, a druga pod patronatem Polskiej Macierzy Szkolnej.
W trosce o dobro uczniów i przyszłość polskiego szkolnictwa rozpoczęto działania mające na celu połączenie obu placówek. Dzięki staraniom lokalnej społeczności polonijnej oraz mediacji księdza prałata A. Murata doszło do porozumienia.
6 stycznia 1979 roku nastąpiło połączenie obu szkół. Powstała jedna wspólna szkoła licząca 148 uczniów, a jej kierownikiem został mgr Mieczysław Hałardziński.
W lutym 1981 roku szkoła przeniosła swoją działalność do budynku Moat Community College. Przez wiele lat odbywały się tam lekcje, akademie, przedstawienia oraz uroczystości szkolne.
Szkoła aktywnie uczestniczyła w życiu miasta Leicester. Uczniowie regularnie brali udział w Festiwalach Szkół Środkowej Anglii, a szkoła w Leicester była również gospodarzem takich wydarzeń.
Ważnym elementem działalności szkoły była edukacja poprzez kulturę i sztukę. Dzieci uczestniczyły w przedstawieniach teatralnych, występach artystycznych, recytacjach oraz akademiach patriotycznych, rozwijając znajomość języka polskiego i poczucie więzi z polskim dziedzictwem.
W 1986 roku szkoła przygotowała wystawę „The Polish Community in Leicester”, prezentującą historię, kulturę i tradycje polskiej społeczności w Leicester.
Szkoła angażowała się również w działalność charytatywną. Nauczyciele, rodzice i uczniowie organizowali pomoc dla niewidomych dzieci w Laskach pod Warszawą, wspierali ofiary powodzi w Polsce oraz pomagali dzieciom znajdującym się w trudnej sytuacji na Wschodzie.
Nowa emigracja po 2004 roku
Po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej w 2004 roku do Wielkiej Brytanii przybyło wiele nowych polskich rodzin. Liczba uczniów szkoły znacząco wzrosła, a szkoła stała się miejscem spotkania różnych pokoleń Polonii, zarówno potomków emigracji wojennej, jak i rodzin, które przyjechały do Wielkiej Brytanii już w XXI wieku.
Dziś szkoła nadal realizuje tę samą misję: wspiera dzieci i młodzież w nauce języka polskiego oraz pomaga zachować więź z polską kulturą i tradycją.
Patron – Święty Jan Paweł II
Patronem szkoły jest Święty Jan Paweł II, postać szczególnie ważna dla Polaków na całym świecie.
Po śmierci Papieża uczniowie i nauczyciele jednogłośnie uznali, że to właśnie Jan Paweł II powinien zostać patronem szkoły. Jego życie, nauczanie oraz troska o dzieci i młodzież najlepiej odzwierciedlały wartości, które szkoła pragnie przekazywać swoim uczniom.
Imię Świętego Jana Pawła II jest dla naszej społeczności nie tylko hołdem, ale także zobowiązaniem do dalszego pielęgnowania polskiego dziedzictwa, szacunku dla tradycji oraz odpowiedzialności za kolejne pokolenia.
Opieka duchowa i współpraca z parafią
Przez wiele lat opiekunem duchowym szkoły był ksiądz proboszcz Tadeusz Kordys, który aktywnie wspierał działalność szkoły i umacniał więzi pomiędzy parafią a społecznością szkolną.
Dzięki jego zaangażowaniu uczniowie licznie uczestniczyli w życiu religijnym parafii, biorąc udział we mszach świętych, czytaniach liturgicznych oraz uroczystościach kościelnych.
Po śmierci księdza Tadeusza Kordysa posługę proboszcza przejął ksiądz Ireneusz Maraszkiewicz, który kontynuuje wieloletnią współpracę parafii z Polską Szkołą Sobotnią im. Świętego Jana Pawła II w Leicester.
Jak wygląda szkoła dziś
Polska Szkoła Sobotnia im. Świętego Jana Pawła II w Leicester prowadzi obecnie działalność w dwóch oddziałach.
Najmłodsi uczniowie uczęszczają na zajęcia w budynku parafialnym przy Wakerley Road. Starsze klasy prowadzą zajęcia w Crown Hills College w Leicester.
Program nauczania obejmuje język polski, historię Polski, geografię, kulturę i tradycje narodowe. Szkoła przygotowuje również uczniów do egzaminów GCSE oraz A-Level z języka polskiego.
Ważną częścią życia szkoły są uroczystości patriotyczne, wydarzenia kulturalne, przedstawienia szkolne oraz spotkania integrujące uczniów, rodziny i nauczycieli.
Rok szkolny rozpoczyna i kończy msza święta, podkreślając wieloletni związek szkoły z polską wspólnotą katolicką w Leicester.
Wielu uczniów należy również do zespołu folklorystycznego Polesie, który od lat uczestniczy w uroczystościach szkolnych i wydarzeniach polonijnych, promując polską muzykę, taniec i kulturę ludową.
Siedemdziesiąt lat i jeden cel
Od 1954 roku Polska Szkoła Sobotnia im. Świętego Jana Pawła II w Leicester pozostaje miejscem, które łączy kolejne pokolenia polskich rodzin.
Dla wielu uczniów była pierwszym miejscem, w którym nauczyli się czytać i pisać po polsku, poznali historię Polski, tradycje oraz znaczenie wspólnoty.
Przez lata szkoła stała się czymś więcej niż miejscem nauki. Jest częścią polskiego życia w Leicester, przestrzenią spotkań, wspólnych przeżyć i budowania więzi z polskim dziedzictwem.
Dziś, podobnie jak ponad siedemdziesiąt lat temu, naszą misją pozostaje przekazywanie języka, kultury i wartości kolejnym pokoleniom dzieci wychowujących się poza granicami Polski.
Z dumą kontynuujemy tę historię i zapraszamy kolejne rodziny, aby stały się częścią naszej szkolnej wspólnoty.
Polska Szkoła im. Świętego Jana Pawła II w Leicester
Polish Community Centre, Wakerley Road, Leicester, LE5 4WD
e-mail: polskaszkolaleicester@gmail.com
Facebook: Polska Szkoła im. św. Jana Pawła II w Leicester
Dyrektor: Monika Grablewska
Manager: Patrycja Zencuch